Thẩm phán Richard Wagner được bổ nhiệm Chánh án Tối cao Pháp viện Canada

0 25

Hôm thứ Ba 12/12, thẩm phán Richard Wagner được thủ tướng Justin Trudeau bổ nhiệm làm Chánh án mới của Tối cao Pháp viện Canada.

Vị thẩm phán 60 tuổi người Quebec này được cựu thủ tướng Stephen Harper bổ nhiệm vào Tối cao Pháp viện năm 2012. Ông được chính quyền Đảng Tự do bổ nhiệm vào Tòa Cấp cao Quebec vào năm 2004, và được chính quyền Đảng Bảo thủ bổ nhiệm vào Tòa Thượng thẩm Quebec năm 2011.

Chánh án Wagner sẽ tuyên thệ nhậm chức vào ngày 18/12. Với chức danh Chánh án, ông Wagner được tăng lương $30,000, và sẽ hưởng lương $405,400.

Ông Wagner thay thế bà Beverley McLachlin vừa nghỉ hưu hôm 8/12 sau 17 năm giữ chức Chánh án (lâu nhất trong lịch sử) và 28 phụng sự tại Tối cao Pháp viện Canada. Bà McLachlin là nữ chánh án duy nhất cho tới nay.

Việc bổ nhiệm chánh án Wagner duy trì một truyền thống luân phiên giữa các chánh án từ các tỉnh bang tiếng Anh và tỉnh bang tiếng Pháp. Với kinh nghiệm 5 năm, thẩm phán Wagner là người có thâm niên nhất trong 3 thẩm phán Quebec tại Tối cao Pháp viện.

Luật sư đoàn Montreal và Nghị viện Quebec đã chính thức gây sức ép, bằng các bức thư và một nghị quyết nhất trí tuyệt đối ở nghị viện, để yêu cầu thủ tướng Justin Trudeau tuân theo tập quán luân phiên các chánh án giữa Quebec và phần còn lại của Canada. Truyền thống này trước đây đã từng bị phớt lờ, trong đó có thủ tướng Pierre Trudeau (cha của thủ tướng Justin Trudeau) khi ông bổ nhiệm Bora Laskin làm chánh án vào năm 1973.

Như vậy, Toàn quyền Canada, Thủ tướng, và Chánh án Tối cao Pháp viện hiện nay đều từ Quebec, khiến tỉnh bang này có vị thế rất mạnh tại Canada.

Trước khi được bổ nhiệm làm thẩm phán, ông có hãng luật tranh tụng thương mại, tập trung vào bất động sản và bảo hiểm trách nhiệm hành nghề chuyên môn ở Montreal gần một phần tư thế kỷ. Ông Wagner là con trai giữa của Claude Wagner, cựu bộ trưởng trong nội các Đảng Tự do của chính quyền tỉnh bang Quebec và từng là ứng cử viên tranh chức thủ lĩnh Đảng Bảo thủ Tiến bộ liên bang.

Phát biểu với báo giới ở thủ đô Ottawa sáng 12/12 về sự bổ nhiệm này, bộ trưởng tư pháp Jody Wilson-Raybould ca ngợi ông Wagner là một luật sư và thẩm phán dày dạn kinh nghiệm, và nói lưu loát song ngữ.

Trong một phát biểu, chánh án vừa nghỉ hưu McLachlin nói, “Tôi chúc mừng Thẩm phán Wagner được bổ nhiệm vào vai trò quan trọng và đầy thách thức này. Thẩm phán Wagner là một luật gia xuất sắc và là người rất chính trực. Tôi tin rằng ông sẽ lãnh đạo Tối cao Pháp viện bằng sự thông tuệ và kỹ năng.”

Hồi tháng trước, thủ tướng Justin Trudeau bổ nhiệm thẩm phán Sheilah Martin từ Alberta để lấp vào ghế trống dành cho miền tây sau khi chánh án McLachlin nghỉ hưu.

Trong phát biểu thông báo việc bổ nhiệm ông Wagner hôm 12/12, thủ tướng Trudeau nói ông “hết sức tin tưởng” vào khả năng của chánh án Wagner trong việc lãnh đạo tòa án cấp cao nhất ở Canada, vốn có lịch sử lâu đời về tính độc lập và ưu tú.

Xưa nay Canada cũng có truyền thống luân phiên giữa các luật gia được đào tạo theo hệ thông luật kiểu Anh-Mỹ (common law) và các luật gia được đào tạo theo hệ dân luật kiểu Pháp (civil law), dù trong quá khứ đã có những ngoại lệ.

Bộ trưởng tư pháp Wilson-Raybould nói đó là một yếu tố được thủ tướng cân nhắc, cùng với “khả năng song ngữ tuyệt hảo” và các năng lực của chánh án Wagner trong việc lãnh đạo tòa án gồm 9 thành viên này.

Thẩm phán Rosalie Abella, người có thâm niên nhất tại Tối cao Pháp viện, cũng đã được suy đoán là một người có thể được chọn làm chánh án. Nhưng hiện nay 71 tuổi, thẩm phán Abella chỉ còn 3.5 năm nữa là tới tuổi nghỉ hưu bắt buộc.

Năm ngoái, chính phủ của Đảng Tự do áp dụng quy trình mới để bổ nhiệm thẩm phán Tối cao Pháp viện nhằm khuyến khích tính cởi mở, minh bạch và đa dạng hơn; quy trình này cũng bắt buộc các thẩm phán Tối cao Pháp viện phải thông thạo song ngữ.

Leave a Reply

%d bloggers like this: